پتروشیمی تبریز | معرفی واحدها، محصولات و ظرفیت تولید

آشنایی کامل با پتروشیمی تبریز
فهرست مطالب
Toggleپتروشیمی تبریز یکی از مجتمعهای بزرگ و راهبردی کشور است که در سال 1367 تأسیس شد و با هدف تولید انواع پلیمرها، مواد شیمیایی و محصولات میاندستی فعالیت میکند. این مجتمع با بهرهگیری از خوراک گاز و برشهای سبک، طیف گستردهای از محصولات پلیمری و شیمیایی را برای صنایع پاییندستی تأمین میکند. پتروشیمی تبریز بهعنوان یکی از قطبهای پتروشیمی در شمالغرب کشور، نقش مهمی در توسعه صنعت، اشتغالزایی و تأمین مواد اولیه صنایع پلاستیک، بستهبندی و خودروسازی دارد و بخشی از تولیدات خود را نیز به بازارهای صادراتی عرضه میکند.
مهمترین محصولات شامل انواع پلیاتیلنها، پلیاستایرن، ABS، محصولات شیمیایی میاندستی و سوختهای فرآیندی برای صنایع پلاستیک، بستهبندی، خودروسازی و لوازم خانگی است.
ظرفیت سالانه پتروشیمی تبریز حدود ۸۲۸ هزار تن انواع محصولات پتروشیمی است.
نماد بورسی این شرکت در بازار سرمایه ایران “پتروشیمی تبریز” یا Tabriz Petrochemical Co. ثبت شده است.
سهامداران اصلی شامل:
پالایش نفت تبریز 48.6%
سرمایهگذاری و مدیریت سهام امیر 17.9%
سازمان تأمین اجتماعی 11.1%
شرکتهای سرمایهگذاری استانی سهام عدالت 10%
سایر سهامداران 12.5%
استخدام معمولاً از طریق فراخوان عمومی، سامانههای جذب پتروشیمی، آزمون تخصصی، ارزیابی مهارتی و مصاحبه فنی انجام میشود.
خوراک مجتمع از گاز طبیعی، نفتا و برشهای سبک تولیدی پالایشگاه تبریز و خطوط انتقال گاز منطقه تأمین میشود.
دفتر مرکزی پتروشیمی تبریز در شهر تبریز مستقر است و واحد عملیاتی آن در محدوده صنعتی این شهر قرار دارد.
وبسایت رسمی شرکت از طریق www.tabrizpetrochemical.com قابل دسترسی است. اطلاعات تماس، آدرس و شمارههای ارتباطی در سایت شرکت منتشر شده است.
محصولات این مجتمع در صنایع بستهبندی، قطعات خودرو، لوازم خانگی، ساخت قطعات مهندسی، ظروف پلاستیکی، صنایع برق و الکترونیک کاربرد گسترده دارند.
این شرکت دارای گواهینامههای مدیریتی مانند ISO 9001 ،ISO 14001 ،ISO 45001 و استانداردهای کیفیت و ایمنی مرتبط با تولید پلیمر و مواد شیمیایی است.
- واحد الفین
- واحد ۱ و ۳ بوتادین
- واحد بوتن-۱
- واحد پلیاتیلن
- واحد ABS
- واحد بنزن
- واحد آلکیل بنزن
- واحد پنتان
- واحد استایرن مونومر
- واحد پلیاستایرن انبساطی
- واحد پلیاستایرن معمولی
- واحد پلیاستایرن مقاوم
- واحد پلیاستایرن مقاوم ۲
تولید اصلی پتروشیمی تبریز
مقادیر جدول بر اساس هزار تن در سال می باشد
| نام محصول | ظرفیت اسمی | خوراک مصرفی | صاحب لیسانس | سال بهره برداری |
|---|---|---|---|---|
| اتیلن | ۱۳۶ | نفتا، گاز مایع، اتان | TPL ایتالیا، KTI هلند | ۱۳۷۵ |
| پروپیلن | ۵۶ | نفتا، گاز مایع، اتان | TPL ایتالیا، KTI هلند | ۱۳۷۵ |
| برش چهار کربنه | ۳۴ | نفتا، گاز مایع، اتان | TPL ایتالیا، KTI هلند | ۱۳۷۵ |
| بوتن_۱ | ۷ | اتیلن | IFP فرانسه | ۱۳۷۵ |
| پلی اتیلن سنگین / سبک خطی | ۱۰۰ | اتیلن | BP انگلستان | ۱۳۷۵ |
| بنزن | ۵۵ | بنزین پیرولیز | IFP فرانسه، KRUPP KOPPERS آلمان | ۱۳۷۵ |
| اتیل بنزن | ۱۰۰ | اتیلن، بنزن | UOP/LUMMUS | ۱۳۷۷ |
| استایرن | ۹۵ | اتیلن، بنزن | UOP/LUMMUS/ MONSANTO | ۱۳۷۷ |
| تولوئن | ۲ | اتیلن، بنزن | UOP/LUMMUS/ MONSANTO | ۱۳۷۷ |
| پلی استایرن انبساطی | ۱۵ | استایرن، پنتان | SUNPOR اتریش | ۱۳۷۷ |
| پلی استایرن معمولی | ۲۵ | استایرن، روغن معدنی | ELFATOCHEM فرانسه | ۱۳۷۷ |
| پلی استایرن مقاوم | ۴۰ | PBR ، استایرن، روغن معدنی | ELFATOCHEM فرانسه | ۱۳۷۷ |
| پلی استایرن مقاوم ۲ | ۵۴ | PBR ، استایرن، روغن معدنی | SULZER - دانش فنی مجتمع تبریز | ۱۳۸۹ |
| بوتادین | ۱۶/۵ | برش چهار کربنه | BASF آلمان | ۱۳۸۲ |
| رافینیت ۴ کربنه | ۱۵ | برش چهار کربنه | BASF آلمان | ۱۳۸۲ |
| ABS | ۳۵ | استایرن، بوتادین، اکریلونیتریل، آلفا متیل استایرن | cheil/SAMSUNG کره جنوبی | ۱۳۸۲ |
| نفت کوره | ۱۱/۴ | نفتا | TPL ایتالیا، KTI هلند | ۱۳۷۵ |
| fuel oil | ۳ | بنزین پیرولیز | آلمان IFP ، KRUPP KOPPERS فرانسه | ۱۳۷۵ |
| برش ۶ کربنه غیر آروماتیک | ۶/۵ | بنزین پیرولیز | آلمان IFP ، KRUPP KOPPERS فرانسه | ۱۳۷۵ |
| تولوئن ۸۵ % | ۲/۴ | بنزین پیرولیز | آلمان IFP ، KRUPP KOPPERS فرانسه | ۱۳۷۵ |
| برش C7-C9 | ۱۵ | بنزین پیرولیز، برش ۶ کربنه | آلمان IFP ، KRUPP KOPPERS فرانسه | ۱۳۷۵ |
| پنتان | ۴/۸ | نفتای سبک | پتروشیمی تبریز | ۱۳۷۵ |
سوخت و خوراک پتروشیمی تبریز
مقادیر جدول بر اساس هزار تن در سال می باشد
| نام خوراک | مقدار | محل تامین |
|---|---|---|
| نفتای سبک (LSRG) | ۲۴۵ | پالایشگاه تبریز و تهران |
| نفتای سنگین (HSRG) | ۴۲/۵ | پالایشگاه تبریز و تهران |
| گاز مایع (LGP) | ۵۴ | پتروشیمی بندر امام / پالایشگاه تبریز |
| اتان | ۸ | پالایشگاه تبریز |
| آکریلونیتریل (ACN) | ۸/۳ | خرید خارجی |
| روغن معدنی | ۴/۷ | خرید خارجی |
| لاستیک پلی بوتادین (PBR) | ۸/۷ | پتروشیمی شازند و خرید خارجی |
| آلفا متیل استایرن (AMS) | ۱/۱ | خرید خارجی |
| برش شش کربنه بنزین پیرولیز | ۳۷/۵ | پتروشیمی شازند |
| بنزن | ۲۴ | پتروشیمی بندرامام/پتروشیمی بوعلی سینا |
| استایرن منومر | ۵۰ | پتروشیمی پارس |
نمودار تولید پتروشیمی تبریز
همراه با آشنایی کلی با هدف هر واحد فرایندی

واحد الفین (Olefins Unit) خوراک خود را از نفتا، اتان و برشهای سبک دریافت کرده و آن را از طریق کراکینگ بخار به الفینهایی مانند اتیلن، پروپیلن و برشهای C4 تبدیل میکند. محصولات خروجی خوراک اصلی بسیاری از واحدهای پلیمر و آروماتیک هستند. نقش این واحد هسته اصلی زنجیره پتروشیمی و تولید مواد پایه است.
واحد بوتادین (Butadiene Extraction Unit) برش C4 خروجی از واحد الفین را دریافت کرده و با استخراج انتخابی، بوتادین با خلوص بالا تولید میکند. خوراک آن مخلوط بوتانها و بوتنهاست و محصول اصلی بوتادین صنعتی است. این واحد تامینکننده خوراک راهبردی برای صنعت لاستیک و ABS میباشد.
واحد بوتن-۱ (1-Butene Unit) از برش C4 و جریانهای بوتن خروجی از بخش جداسازی استفاده کرده و از طریق ایزومریزاسیون یا جداسازی دقیق، بوتن-۱ خالص تولید میکند. این ماده به عنوان کومونومر در پلیاتیلن سبک خطی کاربرد دارد. نقش واحد تأمین یکنواخت و پایدار بوتن-۱ برای واحدهای پلیمری است.
واحد پلیاتیلن (Polyethylene Plant) خوراک خود را از اتیلن و بوتن-۱ دریافت کرده و آنها را در حضور کاتالیست پلیمریزه میکند. خروجی واحد شامل انواع پلیاتیلن سبک خطی یا سنگین است. این واحد یکی از مهمترین تولیدکنندگان پلیمرهای پرمصرف در صنایع بستهبندی، لولهسازی و محصولات خانگی است.
واحد ABS (ABS Unit) خوراک استایرن، اکریلونیتریل و بوتادین را دریافت و با پلیمریزاسیون امولسیونی یا تودهای، انواع گریدهای ABS تولید میکند. محصول خروجی گرانول ABS است که در لوازم خانگی، خودرو و الکترونیک استفاده میشود. این واحد ارزش افزوده بالایی به زنجیره بوتادین و استایرن میدهد.
واحد بنزن (Benzene Extraction Unit) برشهای آروماتیکی خروجی از واحد الفین و پنتان را دریافت کرده و با استخراج انتخابی یا تقطیر، بنزن با خلوص بالا تولید میکند. محصول خروجی خوراک واحد استایرن مونومر است. این واحد اهمیت زیادی در تامین آروماتیکها و خوراک پلیمرهای مهندسی دارد.
واحد آلکیل بنزن (Alkyl Benzene Unit) بنزن و برشهای آلکان سنگین را تبدیل به آلکیلبنزن خطی میکند. این ترکیب خوراک اصلی تولید LAB و شویندههاست. نقش واحد تبدیل برشهای کمارزش به محصولات با کاربرد در صنایع خانگی و صنعتی است.
واحد پنتان (Pentane Recovery Unit) از برشهای سبک تولیدی بنزن یا الفین، پنتان را جداسازی میکند. خوراک آن مخلوط C5 است و خروجی آن پنتان خالص برای مصارف صنعتی، حلالها و خوراک برخی فرایندهای پلیمری میباشد. این واحد ارزش افزوده بر برشهای سبک ایجاد میکند.
واحد استایرن مونومر (Styrene Monomer Unit) خوراک خود را از اتیلبنزن و اکسیژن دریافت کرده و از طریق دهیدروژناسیون، استایرن تولید میکند. محصول خروجی خوراک اصلی واحدهای پلیاستایرن و ABS است. این واحد از ارکان کلیدی زنجیره الفینها و آروماتیکها محسوب میشود.
واحد پلیاستایرن انبساطی (EPS Unit) استایرن مونومر را پلیمریزه کرده و دانههای پلیاستایرن حاوی عامل انبساط تولید میکند. محصول خروجی در بستهبندی، عایقسازی و صنایع ساختمانی کاربرد دارد. این واحد پلیمر سبک و حجیم با ارزش بالا تولید میکند.
واحد پلیاستایرن معمولی (GPPS Unit) با پلیمریزاسیون تودهای استایرن، پلیاستایرن شفاف و سخت تولید میکند. خوراک آن استایرن مونومر و محصول خروجی گریدهای GPPS برای لوازم خانگی و بستهبندی است. این واحد بخش بزرگی از بازار پلیمرهای سخت شفاف را تأمین میکند.
واحد پلیاستایرن مقاوم (HIPS Unit) استایرن را همراه با لاستیک بوتادین پلیمریزه کرده و پلیاستایرن ضربهپذیر تولید میکند. محصول خروجی گریدهای مقاوم برای صنایع الکترونیک، خودرو و بدنه لوازم خانگی است. این واحد ارزش افزوده بوتادین را افزایش میدهد.
این واحد مشابه واحد HIPS عمل کرده و خوراک آن استایرن و لاستیک بوتادین است. خروجی آن پلیاستایرن مقاوم برای کاربردهای صنعتی و مصرفی میباشد. نقش این خط افزایش ظرفیت تولید HIPS و پایدارسازی عرضه در بازار پلیمرهای مقاوم است.
منابع و توضیحات مقاله
منبع جداول کتاب شرکت ملی صنایع پتروشیمی
نمودار واحدهای فرایندی و مسیرهای تولید در مجتمع پتروشیمی بر اساس اطلاعات منتشر شده توسط منابع صنعتی، گزارشهای رسمی صنعت پتروشیمی و دادههای آموزشی مرتبط با ساختار واحدهای این مجتمع تهیه و بازآرایی شده است.
درباره پتروسمینار
محصولات سایت آموزشی پتروسمینار
این مقاله توسط تیم پتروسمینار با هدف سادهسازی مفاهیم مهندسی فرایند و ایجاد درک عمیقتر از ساختار صنایع نفت، گاز و پتروشیمی تهیه شده است.
ما در پتروسمینار تلاش میکنیم با تولید محتوای آموزشی کاربردی، مقالات تخصصی و دورههای مهارتی، یک نقشه راه روشن برای متخصص شدن در حوزه مهندسی فرایند در اختیار مهندسان و دانشجویان قرار دهیم.
رسالت ما کمک به مهندسان است تا مسیر یادگیری خود را هدفمند طی کنند و مهارتهایی را بیاموزند که مستقیماً در صنعت نفت، گاز و پتروشیمی مورد نیاز است.
برای مشاهده آموزشها، مقالات تخصصی و محصولات آموزشی مرتبط با مهندسی فرایند میتوانید از طریق پتروسمینار به منابع مورد نیاز خود دسترسی پیدا کنید.

دیدگاهتان را بنویسید